क्युबाको लागि जीवनरेखा : रुसी ट्यांकर सोमबारसम्म क्युबा पुग्ने, अमेरिकी दबाबका बावजुद तेल आपूर्ति

काठमाडौं । अमेरिकी तटरक्षक बलले रुसको कच्चा तेल भरिएको एउटा ट्यांकरलाई क्युबा पुग्न अनुमति दिएको छ । यो निर्णयले ट्रम्प प्रशासनले महिनौंदेखि लगाएको प्रभावकारी तेल नाकाबन्दी तोडिएको छ ।

ट्यांकरमा करिब ७ लाख ३० हजार ब्यारेल कच्चा तेल छ र यो रुसी सरकारको स्वामित्वमा रहेको कम्पनीको हो । आइतबार साँझसम्म ट्यांकर क्युबाको समुद्री सीमाभित्र केही माइलको दूरीमा थियो । १२ नटको गतिमा चलिरहेको ट्यांकर सोमबार रातिसम्म मातान्जास (क्युबा) पुग्ने अनुमान छ ।

क्युबाको लागि ठूलो राहत

यो तेल आपूर्तिले क्युबाको तीव्र रूपमा बढ्दै गएको ऊर्जा संकटलाई केही हप्ताका लागि भए पनि राहत दिनेछ । क्युबामा दैनिक बिजुली कटौती, इन्धन अभाव, मूल्यवृद्धि र स्वास्थ्य सेवाको अवस्था बिग्रिँदै गएको थियो ।

रुसी ट्यांकरको आगमनले क्युबाली सरकारलाई केही समयका लागि सांस फेर्ने मौका दिनेछ । यसले वाशिङ्टनबाट बढ्दै गएको दबाब र आर्थिक संकटको सामना गरिरहेको क्युबाली सरकारलाई केही राहत मिल्नेछ । साथै, क्युबाले आफ्नो पुरानो मित्र रुसमा अझै भर पर्न सक्छ भन्ने सन्देश पनि गएको छ ।

ट्रम्प प्रशासनको नाकाबन्दी

ट्रम्प प्रशासनले जनवरीदेखि क्युबालाई तेल आपूर्ति रोक्ने प्रभावकारी नाकाबन्दी लगाएको थियो । यसका लागि तेल पठाउने देशहरूलाई धम्की दिइएको थियो र एक पटक तेल बोकेको ट्यांकरलाई जबरजस्ती फर्काइएको थियो ।

अमेरिकी तटरक्षक बलका दुईवटा कटर क्युबा नजिकै थिए । तर ट्रम्प प्रशासनले रुसी ट्यांकर रोक्ने आदेश दिएन । एक अमेरिकी अधिकारीले नाम नखुलाउने शर्तमा न्यूयोर्क टाइम्सलाई बताएअनुसार, आइतबार दिउँसोसम्म तटरक्षकले ट्यांकरलाई क्युबा पुग्न दिने योजना बनाएको थियो ।

ट्रम्प र रुबियोको कडा अडान

• राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले यसै महिना भनेका थिए — “मलाई क्युबा लिने सम्मान मिल्नेछ ।” उनले इरान युद्धपछि क्युबामाथि सैन्य कारबाही गर्न सकिने संकेत दिएका थिए ।
• विदेशमन्त्री मार्को रुबियोले शुक्रबार भने — “क्युबाको अर्थतन्त्र परिवर्तन हुनुपर्छ र यो परिवर्तन हुनका लागि उनीहरूको सरकारको प्रणाली परिवर्तन हुनुपर्छ ।”

क्युबाली अधिकारीहरूले भने आफूहरू सैन्य आक्रमणको सामना गर्न तयार रहेको बताएका छन् ।

रुसको प्रतिक्रिया

रुसको मेक्सिकोस्थित दूतावासले विज्ञप्ति जारी गर्दै भनेको छ : “रुसी संघले क्युबासँग पूर्ण एकता व्यक्त गर्दछ । क्युबामाथि लगाइएका सबै प्रतिबन्ध — ऊर्जा आपूर्तिसम्बन्धी प्रतिबन्धसमेत — अवैध छन् । रुसले आवश्यक सबै सहयोग, दिन तयार छ ।”

क्युबाली ऊर्जा विशेषज्ञ जोर्ज पिनोन का अनुसार, यो तेलले क्युबालाई केही समय किन्नेछ तर यो जादूको छडी होइन । तेललाई डिजेल, पेट्रोल, जेट फ्युल र पावर प्लान्टमा प्रयोग हुने इन्धनमा रूपान्तरण गर्न करिब तीन हप्ता लाग्नेछ ।

क्युबाको ऊर्जा ग्रिडको ठूलो हिस्सा घरेलु कच्चा तेल र सोलार पावरमा निर्भर छ । तर डिजेल अभावले यातायात, कृषि र स्वास्थ्य सेवालाई ठूलो असर पारिरहेको थियो ।

यो घटनाले अमेरिका–क्युबा–रुसबीचको तनावमा नयाँ मोड ल्याएको छ । ट्रम्प प्रशासनले क्युबाली सरकारलाई घुँडा टेकाउन नाकाबन्दीको नीति लिएको थियो, तर रुसी तेलले त्यसलाई केही समयका लागि भए पनि कमजोर बनाएको छ ।

अमेरिकाले रुसी ट्यांकर रोक्ने साहस गरेन । यसले क्युबालाई केही राहत दिएको छ भने ट्रम्प प्रशासनको क्युबा नीतिमा पहिलो ठूलो दरार देखिएको छ । अब हेर्न बाँकी छ — भविष्यमा रुसबाट थप तेल आपूर्ति आउँछ कि अमेरिकाले अर्को कदम चाल्छ ।

:यो समाचार न्यूयोर्क टाइम्सको रिपोर्टमा आधारित छ ।