काठमाडौं, १७ चैत । कोरोना भाइरसको संक्रमण नियन्त्रणका लागि ६ दिन अघि सरकारले गरेको लकडाउनपछि काठमाडौं उपत्यकासहित देशभरको वातावरण स्वच्छ बनेको छ । सधैं भिडभाड र व्यस्त हुने काठमाडौ सुनसान हुदा वायुमण्डल समेत सफा देखिएको छ । देशभर उद्योग, कलकारखाना बन्द छन र अत्यावश्यक बाहेकका सवारी साधनसमेत नगुड्दा देशभरको वातावरण ग्रिन जोनमा परेको छ ।

यतिबेला काठमाडौ उपत्यकाको दृश्य मनमोहक छ । चारैतिर पहाडै पहाडले घेरिएको उपत्यका लकडाउनको कारण शान्त छ । उपत्यका शान्तमात्र छैन अहिले उपत्यकाको वायु समेत धेरैपछि पूर्णतः स्वच्छ देखिन्छ । सिंगै शहर ध“ुवाधुलो मुक्त छ ।
विगतका वर्षमा यतिबेला प्रदुषण मापन गर्दा सधैं रेड जोनमा रहने काठमाडौं उपत्यका प्रदुषणमुक्त बनेको छ । कारोनाको नियन्त्रणको लागि देशव्यापी लकडाउनसंगै प्रदुषणको मात्रा घटेर नेपाल ग्रीन जोनमा परेको हो । उपत्यकासहित देशभरको प्रदूषणकाृ मात्रा ह्वात्तै घटेको छ । जसको कारण उपत्यकाको आकाश सफा देखिन्छ । वरपरका डाडाका“डामा हरियाली बढेको छ र टाढा हिमालका लहर छर्लङ्ग देखिन थालेका छन ।

धेरे लामो समयपछि पहिलो पटक काठमाडौ यति स्वच्छ देखिएको हो । काठमाडौंमा बिभिन्न स्थानमा वायु प्रदूषण घटेको छ । प्रदूषण मापन केन्द्रको तथ्यांकअनुसार देशभर वायु प्रदूषण कम भएर ग्रिन जोन कायम भएको छ ।

कोरोनाको संक्रमणले बिश्वव्यापी त्रास बढे पनि वातावरण भने बिश्वभरी नै सफा हुदै गइरहेको छ । लकडाउनको कारण उद्योग, कलकारखाना बन्द भएको र अत्यावश्यकबाहेकका सवारी साधन गुड्न छोडेपछि काठमाडौ उपत्यका सहित देशभरको हावाको गुणस्तर समेत राम्रो भएको छ ।

उपत्यकाको धुलोधुवा“ र बायु एवं ध्वनी प्रदूषणका कारण आमनागरिकको स्वास्थ्यमा गम्भीर समस्या उत्पन्न हुने गरेको छ । अध्ययनहरुका अनुसार उपत्यकामा धुलोधुवा“ र बायु एवं ध्वनी प्रदूषणका कारण सिर्जित रोगहरुबाट बार्षिक ३५ हजार जनाको मृत्यु हुने गरेको छ भने विश्वका सातवटा प्रदूषित शहरमा काठमाडौं पर्न बाध्य छ । संयोग नै भनौं अहिले लक डाउनको कारण उपत्यकामा यो समस्या छैन । तर लकडाउन खुल्नासाथ शहरको दुर्दशा उस्तै हुनेछ । त्यसैले अहिलेको स्वच्छता कायम गर्न भोलिका दिनमा पनि कायम गर्न आमनागरिकदेखि सरकारसम्म सक्रिय हुनैपर्छ ।

काठमाडौ भिडभाड देखि धुवा धुलोले वाक्य दिक्क भएका राजधानीबासी यतिखेर स्वच्छ बायुमण्डल देखेर खुसी भएका छन । खुलेको हिमाल, उपत्यका डाडाकाडालाइ अवलोकन गर्दे मज्जा समेत लिइरहेका छन । लकडाउनको पालनागर्दै प्रदुषण मुक्त सहरको दृश्य हेर्दै मोहित समेत हुन थालेकाछन ।