वैशाख १० गते अर्थात विश्वको सर्वोच्च शिखर सगरमाथामा नेपाली महिलाले पहिलो पटक पाइला टेकेको दिन । सगरमाथामा पहिलो पटक पाइला टेक्ने महिला हुन् पासाङ ल्हमु शेर्पा । उनले सरमाथाको शिखरमा पाइला टेकेको २५ वर्ष पुगेको अवसरमा देश तथा विदेशमा विभिन्न कार्यक्रम गरी मनाइएको छ ।

नेपाल र हिमाल एक अर्काका परिपुरक हुन् भन्दा फरक नपर्ला । किनकि, विश्वका अग्ला १० हिमालमध्ये नेपालमा ८ वटा छन् । यहा रहेका हिमाल आरोहणबाट मात्रै नेपाललाई वार्षिक करिब ३ करोड रुपैया राजस्व संकलन हुने गर्दछ । नेपालमा हिमाल मात्र छैन, हिमाल आरोहण गर्ने सहासिक व्यक्तिहरु पनि छन् । त्यही साहसी व्यक्तिमध्ये पासाङ ल्हमु शेर्पा पनि एक हुन् । सोलुखुम्बुको चौरीखर्क सुर्केमा २०१८ सालमा जन्मेकी पासाङ ल्हमुले २०५० साल बैशाख १० गते सगरमाथाको चुचुरोमा पाइला राख्दै सगरमाथा पुग्ने पहिलो नेपाली महिलाको कीर्तिमान राखेकी थिइन् । उही साहसी महिला पासाङ ल्हमुको सर्वोच्च चुचुरोबाट फर्किने क्रममा खराब मौसमका कारण आधा बाटोमै दुखद् निधन भएको थियो । सोमबार उनै साहसी महिला पासाङ ल्हमुले सागरमाथाको शिखरमा पाइला राखेको २५ वर्ष पुगेको अवसरमा विशेष कार्यक्रम गरिएको छ । रजत दिवसको अवसरमा प्रधानमन्त्री के.पि शर्मा ओलीले पासाङ ल्हमुबाट सबै नेपालीले प्रेरणा लिनुपर्ने बताए ।

पासाङ ल्हमु शेर्पाको साहसको कदर गर्दै उनलाई सरकारले राष्ट्रिय विभुतिको रुपमा सम्मान गरेको छ । जुनसमय कमै मात्र नेपाली महिला घरधन्दाबाट बाहिर निस्कन्थे, त्यही बेला उनले विश्वको सर्वोच्च शिखर आरोहण गरेकी थिइन् । त्यो पनि आफ्नै अग्रसरतामा । उनको यही प्रयास पछिल्लो पुस्ताका लागि प्रेरणको स्रोत बनेका छ । पासाङ ल्हमुका सहपाठीहरु उनी साहासिक र केही गर्नुपर्छ भन्ने भावना भएको बताउ“छन ।

विश्वको सर्वोच्च शिखरमा पाइला राखेर पासाङ ल्हमुले नेपाली महिला नेपाललाई विश्वमा चिनाउने योगदान मात्र दिइनन्, नेपाली पर्यटन क्षेत्रको विकासमा समेत महत्वपूर्ण योगदान पु¥याएको पर्यटन व्यवसायीहरु बताउ“छन ।

पासाङ ल्हमु शेर्पा सगरमाथाको शिखरमा पाइला राख्ने १७ औ महिला हुन् । उनको योगदानको कदर गर्दै सरकारले राष्ट्रिय विभूतिको विभूषण दिएको छ । यद्यपि, सर्वोच्च शिखर आरोहण गरी नेपाल र नेपालीको परिचय विश्वमा फैलाउने साहसी आरोहीहरुलाई सरकारले अझै सम्मान गर्न नसकेको आरोहीहरुको गुनासो छ ।