ट्रम्पको एउटा टिप्पणीले सुरु गरेको विवाद अहिले व्यक्तिगत आरोप–प्रत्यारोपभन्दा माथि उठेर दुई ऐतिहासिक साझेदार राष्ट्रबीचको सम्बन्धको परीक्षण बनेको छ।
काठमाडौं : अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले इटालीकी प्रधानमन्त्री जर्जिया मेलोनीबारे गरेको एक विवादास्पद टिप्पणीले अमेरिका–इटाली सम्बन्धमा नयाँ तनाव सिर्जना गरेको छ। ट्रम्पले हालै सम्पन्न जी–७ शिखर सम्मेलनका क्रममा मेलोनीले आफूसँग तस्बिर खिच्न “बिन्ती गरेको” दाबी गरेपछि इटालीमा राजनीतिक वृत्त तरंगित बनेको छ।
प्रधानमन्त्री मेलोनीले ट्रम्पको दाबीलाई “पूर्ण रूपमा बनावटी र असत्य” भन्दै सार्वजनिक रूपमा खण्डन गरेकी छन्। सामाजिक सञ्जाल इन्स्टाग्राममा भिडियो सन्देश जारी गर्दै उनले भनिन्, “इटाली र म कसैसँग बिन्ती गर्दैनौं। ट्रम्पका भनाइ पूर्ण रूपमा मनगढन्ते हुन्।”
उनले आफू अमेरिकी राष्ट्रपतिको यस्तो व्यवहारबाट स्तब्ध भएको बताउँदै पश्चिमी सहयोगी राष्ट्रहरूप्रति ट्रम्पले देखाएको रवैयामाथि प्रश्न उठाइन्।
के भनेका थिए ट्रम्प?
इटालीको टेलिभिजन च्यानल La7 मा प्रसारित एक अन्तर्वार्तामा ट्रम्पले मेलोनीबारे टिप्पणी गर्दै भनेका थिए:
“उनी मसँग कुरा गर्न पाएकीमा खुसी छिन् होला। मैले उनीसँग कुरा गर्नैपर्दैनथ्यो। उनले मसँग तस्बिर खिच्न यति धेरै आग्रह गरिन् कि अन्ततः दया लागेर मैले अनुमति दिएँ।”
ट्रम्पको यो टिप्पणी सार्वजनिक भएसँगै इटालीमा राजनीतिक दलहरू, कूटनीतिज्ञहरू र सर्वसाधारणबीच व्यापक असन्तुष्टि फैलिएको छ।
जी–७ सम्मेलनपछि सम्बन्धमा नयाँ दरार
केही महिनाअघि इरानविरुद्धको अमेरिकी–इजरायली सैन्य अभियानको विषयमा मतभेद भएपछि ट्रम्प र मेलोनीबीच सम्बन्ध चिसिएको थियो।
अप्रिल महिनामा इटालीले इरानविरुद्धको युद्धमा प्रत्यक्ष समर्थन गर्न अस्वीकार गरेको थियो। त्यसपछि ट्रम्पले युद्धको आलोचना गरेका पोप लियोमाथि सार्वजनिक आक्रमण गरेपछि रोम र वासिङ्टनबीच दूरी बढेको थियो।
यद्यपि हालै फ्रान्सको एभियानमा सम्पन्न जी–७ सम्मेलनका क्रममा ट्रम्प र मेलोनीबीच पटक–पटक छुट्टाछुट्टै भेटवार्ता भएको थियो। त्यसले दुई नेताबीच सम्बन्ध सुधार भइरहेको संकेत दिएको थियो।
तर ट्रम्पको पछिल्लो टिप्पणीले पुनः सम्बन्धमा चिसोपना ल्याएको विश्लेषण गरिएको छ।
इटालीभरि आक्रोश
प्रधानमन्त्री मेलोनीको समर्थनमा सत्ता र प्रतिपक्ष दुवै पक्षका नेताहरू उभिएका छन्।
पूर्वप्रधानमन्त्री तथा विपक्षी फाइभ स्टार आन्दोलनका नेता ज्यूसेप्पे कोन्तेले ट्रम्पको टिप्पणीलाई इटालीको अपमानको संज्ञा दिएका छन्।
उनले भने, “इटाली यस्तो सार्वजनिक अपमान सहन बाध्य हुनु हुँदैन।”
त्यस्तै, इटालीका विदेशमन्त्री एन्टोनियो तायानीले अर्को साता तय भएको आफ्नो अमेरिका भ्रमण नै रद्द गरेका छन्।
सामाजिक सञ्जाल एक्समार्फत उनले लेखेका छन्, “प्रधानमन्त्री जर्जियामाथि राष्ट्रपति ट्रम्पले प्रयोग गरेका गम्भीर र अपमानजनक शब्दहरूले सम्पूर्ण इटालीलाई अपमानित बनाएका छन्।”
‘ट्रम्पले अमेरिका–युरोप सम्बन्ध बिगार्दैछन्’
प्रधानमन्त्री कार्यालयका उपसचिव जियोभानबातिस्ता फाज्जोलारीले पनि ट्रम्पमाथि कडा आलोचना गरेका छन्।
उनले जारी गरेको वक्तव्यमा भनेका छन्:
“जानाजान हो वा अयोग्यताका कारण, ट्रम्पले अमेरिका र युरोपबीचको ऐतिहासिक सम्बन्ध ध्वस्त पारिरहेका छन्। उनका अनुपयुक्त अभिव्यक्तिहरूले युरोपभर अमेरिकाप्रति नकारात्मक धारणा बढाएको छ।”
उनका अनुसार यस्तो व्यवहारले युरोप मात्र होइन, अमेरिकाको आफ्नै हितलाई समेत क्षति पुर्याइरहेको छ।
मेलोनीको बदलिएको राजनीतिक समीकरण
जर्जिया मेलोनीलाई लामो समयसम्म ट्रम्पको सबैभन्दा नजिकको युरोपेली सहयोगी मानिन्थ्यो।
राष्ट्रवाद, आप्रवासन नियन्त्रण र परम्परागत मूल्यहरूको पक्षमा दुवै नेताको समान राजनीतिक दृष्टिकोण रहेको बताइन्थ्यो। ट्रम्पको दोस्रो कार्यकालको उद्घाटन समारोहमा निमन्त्रणा पाउने एकमात्र युरोपेली नेतामध्ये मेलोनी पनि थिइन्।
तर इरान युद्ध, भ्याटिकनसँग सम्बन्धित विवाद र पछिल्ला कूटनीतिक मतभेदहरूले दुवै नेताबीचको व्यक्तिगत सम्बन्ध कमजोर बन्दै गएको देखिएको छ।
अमेरिका–युरोप सम्बन्धमा असर पर्ने संकेत
विश्लेषकहरूका अनुसार ट्रम्पको टिप्पणी सामान्य व्यक्तिगत कटाक्षभन्दा धेरै ठूलो कूटनीतिक सन्देश बोकेको छ।
युरोपेली सहयोगी राष्ट्रहरूबीच अमेरिकाको विश्वसनीयता, नाटोको भविष्य र मध्यपूर्व नीतिलाई लिएर पहिल्यै प्रश्न उठिरहेका बेला ट्रम्पको अभिव्यक्तिले थप तनाव सिर्जना गर्न सक्छ।
विशेषगरी इरान संकट, युक्रेन युद्ध र विश्वव्यापी सुरक्षा चुनौतीबीच अमेरिका र युरोपबीच एकता आवश्यक रहेको अवस्थामा यस्तो सार्वजनिक विवादले पश्चिमी गठबन्धनको छविमा असर पार्न सक्ने कूटनीतिक विश्लेषकहरूको भनाइ छ।
ट्रम्पको एउटा टिप्पणीले सुरु गरेको विवाद अहिले व्यक्तिगत आरोप–प्रत्यारोपभन्दा माथि उठेर दुई ऐतिहासिक साझेदार राष्ट्रबीचको सम्बन्धको परीक्षण बनेको छ। मेलोनीले सार्वजनिक रूपमा प्रतिवाद गरेपछि इटालीभित्र राष्ट्रिय सम्मानको मुद्दा बनेको यो प्रकरणले अमेरिका–युरोप सम्बन्धमा नयाँ बहस सुरु गराएको छ।
आगामी दिनमा दुवै पक्षले सम्बन्ध सुधारतर्फ कदम चाल्छन् वा यो विवाद अझ गहिरिन्छ भन्ने विषय अहिले अन्तर्राष्ट्रिय कूटनीतिक वृत्तको चासोको केन्द्र बनेको छ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्