काठमाडौँ : प्रतिनिधि सभाको जारी मतगणनामा प्राप्त प्रारम्भिक रुझानले नेपालको राजनीतिक परिदृश्यमा नयाँ इतिहास रच्ने संकेत दिइरहेको छ। राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) ले देशका विभिन्न प्रदेश र क्षेत्रहरूमा व्यापक अग्रता कायम गरेको छ। पूर्वको झापा, मोरङ, सुनसरीदेखि मधेश प्रदेश, लुम्बिनी, सुदूरपश्चिमसम्म फैलिएको यो ‘घण्टी लहर’ ले पुराना दलहरूलाई चुनौती दिइरहेको छ।

प्रारम्भिक मत गणनाको आधारमा रास्वपाले पूर्वको झापा–मोरङ–सुनसरीका १५ क्षेत्रमध्ये अधिकांश, मधेश प्रदेशका ३२ सिटमध्ये २५, चितवनका ३, दुवै नवलपरासीका मध्ये ३, रुपन्देहीका ५ मध्ये ४, दाङका ३, बाँकेका २, बर्दियाको १, कैलालीका ५ मध्ये २ र कञ्चनपुरका ३ क्षेत्रमा अग्रता लिएको छ। यी क्षेत्रहरूमा पार्टीका उम्मेदवारहरूले हजारौं मतको अन्तर कायम गरेका छन्।

बागमती प्रदेशको काठमाडौं उपत्यकाका १५ निर्वाचन क्षेत्रमध्ये १४ मा रास्वपाको प्रभुत्व छ। गण्डकी प्रदेशको कास्कीका ३ र तनहुँको १ क्षेत्रमा पनि पार्टी अगाडि छ। यी रुझानहरू कायम रहेमा रास्वपाले प्रत्यक्षतर्फ ७५ देखि ८५ सिट जित्ने स्पष्ट देखिएको छ।

समानुपातिकतर्फ पनि ठूलो सम्भावना
यसै मत अनुपात कायम रहेमा समानुपातिकतर्फ रास्वपाले कुल मतको ५० प्रतिशत आसपास ल्याउन सक्छ । समानुपातिकतर्फ कुल ११० सिटमध्ये ५० प्रतिशत मत भनेको कम्तीमा ५५ सिट हो। अन्य साना दलहरू (राप्रपा, जसपा, जनमत, नेकपा, उज्यालो नेपाल, श्रम संस्कृति आदि) को मत खेर जाँदा वा छरिएर जाँदा रास्वपालाई थप ५ सिटसम्म फाइदा पुग्न सक्छ।

यसरी कुल प्रत्यक्ष र समानुपातिक जोड्दा रास्वपाले १३५ देखि १५५ सिट जितेर स्पष्ट बहुमत (१३८ सिट आवश्यक) कायम गर्ने स्थिति बन्न सक्छ। यो परिणामले नेपालको राजनीतिमा युवा–केन्द्रित, वैकल्पिक शक्तिको उदयलाई निर्णायक बनाउँछ — जसले जेन जी विद्रोहपछि राजनीतिक परिवर्तनको अपेक्षालाई पूरा गर्न सक्छ।

किन यति ठूलो लहर ?
–युवा मतदाता र सामाजिक सञ्जालः बालेन शाह, रवि लामिछाने जस्ता नेताहरूको छवि र भ्रष्टाचार विरोधी अभियानले युवालाई मतदान केन्द्रसम्म पुर्‍याएको छ।
–पुराना दलहरूको असन्तुष्टिः भ्रष्टाचार, अस्थिरता र एजेण्डाविहीन राजनीतिप्रति बढ्दो निराशाले मतदातालाई वैकल्पिक खोजीमा लगाएको छ।
–क्षेत्रीय प्रभावः तराईमा जातीय मुद्दा र शहरी क्षेत्रमा परिवर्तनको अपीलले पार्टीको आधार विस्तार गरेको छ।

यो प्रारम्भिक रुझान मात्र हो — मतगणना जारी रहँदा अन्तिम नतिजा फरक हुन सक्छ। तर हालको प्रवृत्तिले देखाए अनुसार नेपालको राजनीतिमा ‘घण्टी’ को ध्वनि अब रोकिन सक्दैन। निर्वाचन आयोगले मतगणना सुचारु र निष्पक्ष बनाउन उच्च सतर्कता अपनाएको छ। थप अपडेटहरू क्रमशः आउने क्रममा छन् — यो चुनावले नयाँ युगको ढोका खोल्ने संकेत दिइरहेको छ ।