काठमाडौं, ३० भदौ ।  सुनिश्चित बाल अधिकार, समृद्ध नेपालको आधार भन्ने मुल नाराका साथ आइतबार बाल दिवस नेपाल भर मनाइएको छ । बाल दिवस मनाउदै गर्दा बालबालिकाले भने श्रम शोषणका कारण बाल अधिकारको अनुभुति गर्न नपाएको बताइरहेका छन् । तर, सरकाले भने बालबालिकालाई अधिकारको अनुभुत गराउन आफुहरु लागिरहेको बताएको छ ।

वि.सं. २०२९ सालको भाद्र ४ गतेदेखि मनाउन शुरु गरिएको राष्ट्रिय बालदिवस २०६३ सालमा आएर भाद्र २९ गते मनाउन सुरु गरिएको हो । वाल वालिकाको अधिकार भन्नाले गास, बास, कपासमात्र नभै पढ्न, खेल्न र आमाबाबुको माया पाउने अधिकार समेत हो । यी अधिकारहरु कति पुरा भए वा भएनन भन्ने बारेमा वर्षभरी त्यति धेरै छलफल गरिंदैन । तर, बालबालिकाको हितको लागि भन्दै वर्षको एकपटक भए पनि वाल दिवस मनाइदै आइएको छ । यद्यपी, राज्यको तबरबाट जति नै प्रयास भए पनि बालुवामा पानि हालेको जस्तै भएको छ ।

एकदिन वालबालिकाको कुरा गरे पनि ३ सय ६४ दिन कैयौं बालबालिका हिंसाको मारमा परेकै हुन्छन् । अधिकांश इट्टाभट्टा, होटल तथा सार्वजनिक यातायताका साधनमा बालवालिका श्रम शोषणमा परिरहेका छन् ।

सरकार भने बालबालिकाको हक, हितको निम्ति काम गरिरहेको दाबी गर्छ । बालबालिकाको अधिकार सुनिश्चतताका लागि आवश्यक काम अघि वढाइएको महिला बालबालिका तथा जेष्ठ नागरीक मन्त्रीको दाबी छ । त्यसो त, बालबालिकामाथि शारिरिक तथा मानसिंक हिंसा पनि भई नै रहेको छ । यसको न्युनिकारणका लागि सरकारले पहल गरेको दाबी गरे पनि अवस्था त्यस्तो छैन । आजपनि हजारौ बालबालिका विद्यालय शिक्षाबाट वञ्चित छन् । स्वास्थोपचार सुविधाबाट वञ्चित छन् । होटलमा वाल श्रमिक दर्दनाक कथा बोकेर बांचिरहेका छन् । तर, खोइ त त्यहां सरकारको आंखा पुगेको ? यसैले त, बाल दिवस मनाउदै गर्दा पनि कतिपय बालबालिकाले नेपालमा बाल श्रम शोषण अन्त्य नभएको टिप्पणी गरिरहेकाछन् ।

उपप्रधान तथा रक्षा मन्त्री ईश्वर पोखरेलले बालबालिकाको अधिकार सुनिश्चित गराउन सरकार कटीबद्ध रहेको बताउंछन् । बाल श्रम शोषण न्युन हुदै गएको बताउदै मन्त्री पोखरेलले आगामी दिनमा श्रम शोषण अन्त्य गरेर बाल अधिकारको प्रत्याभुत गराउने दाबी गर्छन् ।

आजका बालबालिका भोलिका कर्णधार हुन । आजका बालबालिका हाम्रो देशको भविष्य हुन । उनीहरु आज जुन वातावरणमा हुर्केका छन्, जस्तो शिक्षादीक्षा, स्वास्थ्य सुविधा पाएका छन् त्यसले हाम्रो देशको भविष्य निर्धारण गर्छ । त्यसैले देशको सुन्दर भविष्यको लागि बालबालिकालाई माया गरौ । श्रम शोषणको अन्त्य गरौ । बालबालिकालाई अधिकार दिऊ ।