सरकारले खाना पकाउने ग्यासको मूल्य बढाउनु सामान्य आर्थिक निर्णय मात्र होइन—यो सीधै जनजीवनमाथि परेको गहिरो प्रहार हो। विशेषगरी नेपालजस्तो आय–व्यय असन्तुलन भएको मुलुकमा यस्तो निर्णयले निम्न र मध्यमवर्गीय परिवारलाई झनै थिच्ने काम गर्छ।
ग्यास कुनै विलासी वस्तु होइन; यो आधारभूत आवश्यकता हो। दैनिक खाना पकाउनेदेखि साना व्यवसाय सञ्चालनसम्म यसको प्रयोग अनिवार्य छ। यस्तो अत्यावश्यक वस्तुमा मूल्यवृद्धि गर्नु भनेको जनताको भान्सामा सीधै आगो थप्नु सरह हो। सरकार प्रायः अन्तर्राष्ट्रिय बजार, ढुवानी लागत वा निगमको घाटाको बहाना देखाउँछ, तर प्रश्न उठ्छ—किन सधैं भार जनतामाथि मात्रै थोपरिन्छ?
यदि निगम घाटामा छ भने त्यसको व्यवस्थापन सुधार गर्नुपर्ने हो, न कि मूल्य बढाएर जनतालाई सजाय दिने। चुहावट नियन्त्रण, पारदर्शिता, भ्रष्टाचार नियन्त्रण र दीर्घकालीन ऊर्जा विकल्पतर्फ लगानी—यी उपायहरू किन प्राथमिकतामा पर्दैनन्?
यस निर्णयले महँगीलाई थप चर्काउने निश्चित छ। ग्यास महँगो हुँदा होटल, रेस्टुरेन्ट, क्यान्टिनदेखि साना उद्योगसम्म सबैको लागत बढ्छ, जसको असर अन्ततः उपभोक्तामै पर्छ। यसरी एउटा निर्णयले सम्पूर्ण अर्थतन्त्रमा ‘डोमिनो इफेक्ट’ सिर्जना गर्छ।
सरकारले बुझ्नुपर्ने कुरा के हो भने जनताको सहनशीलताको पनि सीमा हुन्छ। निरन्तर मूल्यवृद्धिले जनविश्वास गुमाउँदै जान्छ। आर्थिक नीति केवल कागजमा सन्तुलित देखिनु पर्याप्त हुँदैन—त्यो व्यवहारमा पनि न्यायपूर्ण हुनुपर्छ।
यदि सरकार साँच्चिकै जनमुखी छ भने, तत्काल मूल्यवृद्धिको पुनरावलोकन गर्दै दीर्घकालीन समाधानतर्फ गम्भीर पहल गर्नुपर्छ। नत्र, यस्तो निर्णयहरू केवल आर्थिक हैन, राजनीतिक रूपमा पनि महँगो सावित हुन सक्छन्।
खाना पकाउने ग्यासको मूल्य फेरि १५० रुपैयाँले बढेर प्रतिसिलिन्डर २ हजार १६० रुपैयाँ पुगेपछि उपभोक्तामाझ तीव्र असन्तुष्टि देखिएको छ। नेपाल आयल निगमले मूल्य समायोजनलाई अन्तर्राष्ट्रिय बजार मूल्य र ढुवानी खर्चको कारण देखाए पनि सर्वसाधारणले यसलाई “बारम्बारको बहानामा गरिएको मूल्यवृद्धि” भन्दै आलोचना गरेका छन्।
महँगीको चपेटामा परिरहेका उपभोक्तामाथि ग्यास, इन्धन र दैनिक उपभोग्य वस्तुहरूको लगातारको मूल्यवृद्धिले थप आर्थिक दबाब सिर्जना गरेको छ। आम नागरिकको प्रश्न छ—“सरकारले राहत कहिले दिने हो, कि केवल मूल्य बढाउने मात्र काम हो?”
विशेषज्ञहरूका अनुसार अन्तर्राष्ट्रिय मूल्यको प्रभाव भए पनि राज्यले कर संरचना, सब्सिडी नीति र वैकल्पिक ऊर्जा प्रवर्द्धनमा प्रभावकारी कदम नचाल्दा उपभोक्ता सधैं मारमा पर्ने अवस्था दोहोरिँदै आएको छ।
यता विपक्षीहरूले पनि सरकारको मूल्य नियन्त्रण नीतिलाई “असफल” भन्दै संसदमार्फत कडा दबाब दिनुपर्ने बताएका छन्।
लगातारको मूल्यवृद्धिले जनजीवन झनै कठिन बन्दै जाँदा सरकारको मौनता र नीतिगत कमजोरीमाथि प्रश्न उठ्न थालेको छ।








प्रतिक्रिया दिनुहोस्