काठमाडौं, ३० पुस : नेपाली कांग्रेसको केन्द्रीय कार्यसमिति बैठकले महामन्त्रीद्वय गगन कुमार थापा र विश्वप्रकाश शर्मासहित विशेष महाधिवेशन पक्षधर केही नेताहरूलाई कारबाही गर्ने निर्णय गरेको छ। सानेपास्थित पार्टी केन्द्रीय कार्यालयमा बुधबार बसेको बैठकले यो निर्णय पारित गरेको हो।

कारबाहीको प्रस्ताव सुनाउँदा कार्यवाहक सभापति पूर्णबहादुर खड्का भावविह्वल बनेका थिए। बैठकमा सहभागी एक केन्द्रीय सदस्यका अनुसार, खड्काले निर्णय सुनाउँदै भने, “यतिधेरै गर्दा पनि नमान्दा पूर्वनिर्धारित योजना रहेछ, पार्टी बचाउन सकिनँ।” उनी थप भावुक हुँदै भनेका थिए, “सबै यत्न प्रयत्न गर्दा पनि साथीहरूलाई मनाउन सकिनँ।”

कारबाहीको पृष्ठभूमि

भृकुटीमण्डपमा महामन्त्रीद्वय थापा र शर्माको अगुवाइमा जारी दोस्रो विशेष महाधिवेशनले पार्टीको केन्द्रीय समिति भंग गर्ने प्रस्ताव पारित गरेपछि संस्थापन पक्षले कारबाहीको बाटो अपनाएको हो। पटक-पटक भएका वार्ता असफल भएपछि अन्तिम समयमा यो कदम चालिएको छ।

संस्थापन पक्षले विशेष महाधिवेशनलाई ‘अवैधानिक’ ठहर्‍याउँदै वैशाख २८–३१ गते नियमित १५औँ महाधिवेशन गर्ने केन्द्रीय निर्णयलाई आधार बनाएको छ। तर, विशेष महाधिवेशन पक्षले ५४ प्रतिशतभन्दा बढी महाधिवेशन प्रतिनिधिको हस्ताक्षरसहित वैधानिकता दाबी गर्दै नयाँ नेतृत्व चयनको प्रक्रिया अघि बढाइरहेको छ।

भावुक अपिल र पार्टी फुटको जोखिम

कारबाही निर्णयपछि पार्टी फुटको सम्भावना थप बढेको छ। कार्यवाहक सभापति खड्काले यसअघि पनि महामन्त्रीहरूलाई ‘धोका’ दिएको आरोप लगाउँदै पार्टी विभाजनतर्फ धकेलिएको बताएका थिए। सभापति शेरबहादुर देउवाले पनि पटक-पटक भावुक अपिल गर्दै पार्टी नफुटाउन आग्रह गरेका थिए, तर सहमति जुट्न सकेन।

केन्द्रीय सदस्य रमेश लेखकले पनि छलफल असफल भएको बताउँदै संस्थापन पक्षले हदैसम्म लचकता अपनाए पनि समाधान ननिस्किएको उल्लेख गरेका थिए।

आगामी प्रभाव

चैतमा हुने संसदीय निर्वाचनको मुखमा यो संकटले कांग्रेसको एकता र चुनावी रणनीतिमा गम्भीर असर पार्न सक्छ। कारबाहीको निर्णयले विशेष महाधिवेशन पक्षलाई थप कडा बनाउने देखिन्छ। निर्वाचन आयोगसँगको कानुनी प्रक्रिया र अन्तिम वार्ताको नतिजाले पार्टीको भविष्य निर्धारण गर्नेछ।

विश्लेषकहरूका अनुसार, यो आन्तरिक द्वन्द्वले नेपाली कांग्रेसलाई दीर्घकालीन रूपमा कमजोर बनाउन सक्छ, जसले राष्ट्रिय राजनीतिमा पनि तरङ्ग ल्याउने निश्चित छ। दुवै पक्षलाई जिम्मेवार बन्न र एकताको लागि अन्तिम प्रयास गर्नुपर्ने दबाब बढ्दै गएको छ।