काठमाडौं (एजेन्सीहरुको सहयोगमा)। बंगलादेशको १३औँ राष्ट्रिय संसद निर्वाचनको मतगणना जारी रहँदा बंगलादेश नेसनलिस्ट पार्टी (बीएनपी) बहुमत भन्दा बढी सिटमा जित हासिल गरेको छ । १७ वर्ष लामो निर्वासनपछि स्वदेश फर्किएका बीएनपी अध्यक्ष तारिक रहमानको नेतृत्वमा पार्टीले ऐतिहासिक जित हासिल गरेको हो । पूर्व प्रधानमन्त्री खालिदा जियाको छोरा तारिक रहमान अब बंगलादेशको प्रधानमन्त्री बन्ने भएका छन् । १९७१ को स्वतन्त्रता संग्राम र २०२४ को विद्यार्थी आन्दोलनपछि बंगलादेश नयाँ राजनीतिक चरणमा प्रवेश गरेको विश्लेषण भइरहेको छ।

अमेरिकी दूतावासले बीएनपी र तारिक रहमानलाई “ऐतिहासिक विजय” का लागि बधाई दिएको छ र समृद्धि तथा सुरक्षामा सहकार्यको अपेक्षा व्यक्त गरेको छ।

बंगलादेशमा विद्यार्थी आन्दोलनबाट स्थापित पार्टीको खराब प्रदर्शन, भएको छ , त्यो दलले केवल ६ सिट मात्रै जितेको छ ।

पछिल्लो मत परिणामअनुसार बीएनपीले २१३ सिटमा विजय हासिल गरेको छ भने पाकिस्तान समर्थक मानिएको जमात ए इस्लामिक गठबन्धनले जम्मा ५८ सिट जितेको छ । यसले छिमेकी भारतलाई राहत दिएको छ। गत महिना रहमानका आमा पूर्व प्रधानमन्त्री खालिदा जियाको अन्त्येष्टी समारोहमा भारतीय विदेशमन्त्री एस जयशंकर उपस्थिति भएर रहमानसँग भेटवार्ता गरेका थिए ।
शेख हसिनाको तुलनामा जियाको पार्टी बिएनपी भारत मैत्री नभएपनि भारत विरोधी नभएको दिल्लीस्थिति रणनीतिकारहरुको बुझाई छ ।

भारतले पनि निर्वाचन नतिजालाई नजिकबाट नियालेको छ। जुलाई २०२४ को विद्रोहपछि बंगलादेश–पाकिस्तान–चीन समीकरण बदलिन सक्ने आकलनबीच नयाँ सरकारको धारणा कस्तो हुन्छ भन्ने चासो दिल्लीमा बढेको छ।

✦ ‘उत्सव होइन, जिम्मेवारीको समय’ — तारिक रहमान

तारिक रहमानले प्रतिक्रिया दिँदै भने, “यो उत्सव मनाउने समय होइन, जनताको भरोसा जोगाउने समय हो।” उनले सरकार गठन भए पहिलो दिनदेखि नै नागरिकले सुरक्षित महसुस गर्ने वातावरण बनाउने प्रतिबद्धता जनाएका छन्।

वरिष्ठ नेता रूहुल कबिर रिजवीले कार्यकर्तालाई सडक उत्सव नगरी प्रार्थनामा सहभागी हुन आह्वान गरेका छन्।

बीएनपीको दाबी : दुई-तिहाइ सिटतर्फ अग्रसर

बीएनपी निर्वाचन समिति प्रवक्ता महदी अमिनले पार्टी कम्तीमा दुई-तिहाइ सिट जित्ने अवस्थामा पुगेको दाबी गरेका छन्। रहमान आफैंले “ऐतिहासिक विजय” सुनिश्चिततर्फ अघि बढेको बताएका छन्।

वरिष्ठ नेता Ruhul Kabir Rizviले पनि “झाडू विजय” भएको दाबी गर्दै कार्यकर्तालाई सडकमा उत्सवभन्दा प्रार्थनामा सहभागी हुन आह्वान गरेका छन्।

रहमानले भने, “सरकार बनेको पहिलो दिनदेखि नै सर्वसाधारणले आफू सुरक्षित महसुस गर्ने वातावरण बनाइनेछ।” उनले समर्थकलाई अहिले उत्सव नगर्न आग्रह गरेका छन्।

🗳️ जुलाई आन्दोलनपछि पहिलो आमनिर्वाचन

यो निर्वाचन जुलाई २०२४ को जनआन्दोलनपछि भएको पहिलो संसदीय चुनाव हो। उक्त आन्दोलनपछि तत्कालीन प्रधानमन्त्री शेख हसिना सत्ताच्युत भई देश बाहिरिएकी थिइन्। त्यसपछि अन्तरिम सरकार प्रमुख मोहम्मद युनुसको नेतृत्वमा निर्वाचन प्रक्रिया अघि बढाइएको थियो।

निर्वाचन आयोगका अनुसार २९९ संसदीय सिटका लागि १,९८१ उम्मेदवार चुनावी मैदानमा थिए। करिब १२.७ करोड मतदाता मतदानमा सहभागी भएको जनाइएको छ। एक क्षेत्रमा उम्मेदवारको निधन भएपछि मतदान रद्द गरिएको छ ।

⚔️ अवामी लिग बाहिर, जमात मुख्य प्रतिस्पर्धी

यस पटक अपदस्थ प्रधानमन्त्री शेख हसिनाको पार्टी अवामी लिग चुनावी प्रतिस्पर्धाबाट बाहिरिएपछि मुख्य प्रतिस्पर्धा बीएनपी र जमात–ए–इस्लामी नेतृत्वको ११–दलीय गठबन्धनबीच केन्द्रित भएको थियो। जमात गठबन्धनले आफूलाई सशक्त प्रतिपक्षका रूपमा प्रस्तुत गर्ने प्रयास गरेको देखिएको छ।

📜 जनमत संग्रह पनि सँगै

निर्वाचनसँगै ‘जुलाई राष्ट्रिय चार्टर’ सम्बन्धी जनमत संग्रह पनि सम्पन्न भएको छ। यसमा प्रधानमन्त्रीको कार्यकाल दुई कार्यकाल (१० वर्ष) मा सीमित गर्ने, संसदमा माथिल्लो सदन स्थापना गर्ने तथा निर्वाचनअघि ९० दिनको हेरचाह सरकार व्यवस्था पुनर्स्थापना गर्ने प्रस्ताव समावेश छन्।

🌏 क्षेत्रीय र अन्तर्राष्ट्रिय चासो

बंगलादेशको चुनावी परिणामलाई दक्षिण एसियाली मुलुकहरू र अन्तर्राष्ट्रिय समुदायले नजिकबाट हेरिरहेका छन्। नयाँ सरकारको विदेश नीति, विशेषगरी भारत र अन्य छिमेकी राष्ट्रहरूसँगको सम्बन्ध कस्तो रहने भन्ने विषयमा चासो बढेको छ।

🔔 अन्तिम नतिजा प्रतीक्षामा

निर्वाचन आयोगले औपचारिक नतिजा सार्वजनिक गर्न केही समय लाग्ने जनाएको छ। तर हालसम्मको मत प्रवृत्तिले बीएनपीको नेतृत्वमा नयाँ सरकार गठन हुने स्पष्ट भएको छ।