अमेरिकाको सबैभन्दा कुख्यात यौन अपराधीको डिजिटल अभिलेखबाट चकित पार्ने खुलासा
काठमाडौं, (विभिन्न एजेन्सीहरुको सहयोगमा)। करिब एक दशकसम्म अमेरिकी वित्तीय अभिजात वर्गसँग घुलमिल भएका र पछि विश्वकै कुख्यात यौन अपराधीका रूपमा चिनिएका जेफ्री एपस्टिनको जीवन र सञ्जालबारे तथ्यहरू टुक्रा–टुक्रामा सार्वजनिक हुँदै आएका थिए। तर गत नोभेम्बरमा पारित अमेरिकी कानुनले अभियोजनकर्ताहरूका फाइलहरू सार्वजनिक गर्न बाध्य बनाएपछि, यी तथ्यहरू अब बाढीजस्तै बाहिर आउन थालेका छन्।
जनवरी ३० मा अमेरिकी न्याय विभागले ३० लाखभन्दा बढी पृष्ठका कागजात सार्वजनिक गर्यो। ती कागजातहरूले उच्च पदस्थ कानुन व्यवसायी, राजनीतिज्ञ र अन्तर्राष्ट्रिय व्यक्तित्वहरूलाई समेत झस्काइदिएको छ। न्यूयोर्कको ठूलो कानुनी फर्मका प्रमुख ब्राड कार्प, स्लोभाकियाका राष्ट्रिय सुरक्षा सल्लाहकार मिरोस्लाभ लाज्चाक र पेरिसस्थित अरब वर्ल्ड इन्स्टिच्युटका प्रमुख ज्याक ल्याङले पद गुमाइसकेका छन्। अझै थप नाम सार्वजनिक हुने संकेत छन्, किनकि पहिले कालो बनाइएका नामहरू कांग्रेसको दबाबपछि क्रमशः खुलाइँदै छन्।
१.४ मिलियन इमेल
सार्वजनिक गरिएको अभिलेखालय यति विशाल छ कि पूर्ण रूपमा अध्ययन गर्न कठिन छ। यही चुनौतीबीच सफ्टवेयर इन्जिनियरहरूको एक समूहले पीडीएफ फाइलहरूलाई विश्लेषण गर्न मिल्ने ढाँचामा रूपान्तरण गर्यो। “रिडक्टो” नामक एआई उपकरण प्रयोग गरी इमेलहरू पहिचान, प्रेषक–प्राप्तकर्ता, मिति, विषय र मुख्य सामग्री छुट्याइयो र jmail.world नामक वेबसाइटमा राखियो।
समूहले १४ लाख इमेल प्रशोधन गरेको छ। यससँग सहकार्य गर्दै द इकोनोमिस्ट ले प्रत्येक सन्देशलाई फरक–फरक व्यक्तिसँग मिलाएर ५०० सबैभन्दा बढी देखापर्ने नामहरूको पृष्ठभूमि अनुसन्धान गर्यो। त्यसपछि ठूलो भाषा मोडेल प्रयोग गरी प्रत्येक इमेल चेनलाई “अलार्म इन्डेक्स” दिइयो—१ (सामान्य) देखि १० (अत्यन्त चिन्ताजनक) सम्म।
सञ्जालको विस्तार: वित्तदेखि राजनीति सम्म
टप ५०० सम्पर्ककर्ताहरू टेक, फाइनान्स, मिडिया, कानुन, शिक्षा, रियल इस्टेट र व्यापारजस्ता क्षेत्रबाट थिए।
सबैभन्दा धेरै इमेल आदान–प्रदान भएका व्यक्तिहरूमा:
- करिना शुलियाक – ४१,०९१
- बोरिस निकोलिक – १५,५०३
- क्याथरिन रुम्लर – ११,२६५
- घिस्लेन म्याक्सवेल – १०,१८६
- जोई इटो – ८,४००
- लरेन्स क्राउस – ७,५९३
- मार्टिन नोवाक – ५,६९८
- एरियाने डे रोथ्सचाइल्ड – ५,५३२
- टम प्रिट्जकर – ५,०२९
- पिटर म्यान्डेलसन – ४,५९७
- एहुद बाराक – ४,२४८
यी शीर्ष ५०० सम्पर्कबाट मात्रै ४४२,४७० इमेल आदान–प्रदान भएका छन्।
विश्लेषणअनुसार १९% सन्देश वित्तीय क्षेत्रसँग, १०% वैज्ञानिक वा चिकित्सकहरूसँग, ८% मिडिया/मनोरञ्जनसँग, ७% प्रविधिकर्मीहरूसँग, ६% कानुन व्यवसायी, राजनीतिज्ञ र शिक्षाविद्सँग तथा ५% रियल इस्टेट क्षेत्रसँग सम्बन्धित थिए।
शक्ति केन्द्रसँग सीधा पहुँच
एपस्टिन मध्यम स्तरका प्रबन्धकसँग समय खर्च गर्ने व्यक्ति थिएनन्। स्टाफ बाहेकका शीर्ष सम्पर्कहरूको एक चौथाइसँग विकिपिडिया पेज छ। उनले कम्तीमा १८ जना वर्तमान वा पूर्व अरबपतिहरूसँग इमेल आदान–प्रदान गरेका थिए, जसमा पिटर थिएल र इलोन मस्कजस्ता नाम छन्।
राजनीतिक क्षेत्रमा पूर्व इजरायली प्रधानमन्त्री एहुद बाराकसँग हजारौं सन्देश आदान–प्रदान भएको देखिन्छ।
पूर्व अमेरिकी ट्रेजरी सेक्रेटरी ल्यारी समर्ससँग ४,३०० भन्दा बढी इमेल थिए।
बिल गेट्सलाई ५४२ इमेल पठाइएका थिए—तर प्रतिक्रिया कम आएको देखिन्छ। यद्यपि उनीहरूले प्रत्यक्ष भेटघाट धेरै गरेको सार्वजनिक भइसकेको छ।
गहिरा सम्बन्ध र निरन्तर सम्पर्क
एपस्टिन र क्याथरिन रुम्लरबीच २०१४–२०१९ अवधिमा ११ हजारभन्दा बढी इमेल आदान–प्रदान भए। त्यो अवधिमा ७०% दिनहरूमा कम्तीमा एक सन्देश थियो।
एरियाने डे रोथ्सचाइल्डसँग ५,५०० भन्दा बढी, ल्यारी समर्ससँग ४,३०० भन्दा बढी इमेल थिए।
केही अवस्थामा एपस्टिन परिवारका सदस्यहरूसँग समेत निकट सम्पर्कमा थिए।
‘अलार्म इन्डेक्स’
६५३,५५० इमेल चेनको नमूनामा:
- ५८८,१५७ सामान्य (स्कोर १)
- १,४७४ अत्यन्त चिन्ताजनक (स्कोर १०)
धेरैजसो इमेलहरू सामान्य व्यापारिक वा व्यवस्थापकीय प्रकृतिका छन्। तर सयौं सन्देशहरूमा यौन सन्दर्भ, संवेदनशील सम्बन्ध र कानुनी रणनीतिबारे छलफल पाइन्छ। केही सन्देशमा अभिभावकबाट बच्ने उल्लेख, मस्यौदा सम्झौतामा “यौन खेल” जस्ता शब्द प्रयोग भएका छन्।
अभियोजनकर्ताहरूका लागि विशेष ध्यान दिनुपर्ने सन्देशहरू ती हुन सक्छन् जहाँ सहयोगीहरूले “केटीहरू” सँग बिताएका साँझबारे चर्चा गरेका छन्।
अज्ञानताको दाबी र सतर्कता
एपस्टिनसँग सम्बन्धित धेरै प्रभावशाली व्यक्तिहरूले आफूहरूलाई उनको आपराधिक गतिविधिबारे थाहा नभएको दाबी गरेका छन्। केही इमेलहरूले अनलाइन प्रोफाइल वा विकिपिडिया विवरण हटाउने प्रयासको संकेत पनि गर्छन्।
एपस्टिन स्वयं सतर्क थिए। संवेदनशील विषयमा कुरा गर्दा उनले फोन कल माग्ने गरेका थिए, लिखित रेकर्ड नराख्न रुचाउने संकेत पाइन्छ।
अझै अनुत्तरित प्रश्न
यो प्रकाशनपछि पनि केही गम्भीर प्रश्न बाँकी छन्—
२००८ मा उनले कसरी हल्का सजाय पाए?
जेलमा कडा निगरानीमा हुँदा पनि उनले आत्महत्या कसरी गरे?
यी प्रश्नहरू अझै अनुसन्धानको विषय छन्।
इमेल अभिलेखको क्रम नयाँबाट पुरानो छ। पहिलो सन्देश एपस्टिनको मृत्युको तीन दिनपछि आएको छ। विषय थियो—“तिमी मरिसक्यौ।” मुख्य भागमा लेखिएको थियो: “हाहा, राम्रोसँग गएछ।”
१४ लाख इमेलहरूले एउटा व्यक्तिको मात्र कथा होइन, शक्ति, धन, राजनीति र प्रभावको विश्वव्यापी सञ्जालको चित्र कोरेका छन्।
यी डिजिटल पदचिह्नहरूले देखाउँछन्—एपस्टिन केवल एक अपराधी मात्र थिएनन्; उनी उच्चवर्गीय शक्ति संरचनासँग जोडिएको जटिल जालोको केन्द्रमा थिए।
अब प्रश्न छ—यी कागजातहरूले केवल विगतको पर्दाफास गर्नेछन्, वा भविष्यका अभियोजन र उत्तरदायित्वको आधार पनि बन्नेछन्?
प्रतिक्रिया दिनुहोस्