काठमाडौं — बुलेट होइन, कोड ! मिसाइल होइन, मालवेयर ! इजरायलले युद्धको नियम नै बदलिदिएको छ । सानो देश, तर साइबर युद्धमा यो विश्वकै ‘अजेय’ शक्ति बनेको छ ।
फेब्रुअरी २८, २०२६ । इजरायल र अमेरिकाले इरानविरुद्ध ठूलो सैन्य अभियान ‘Operation Epic Fury’ सुरु गरे । तर यो युद्ध केवल आकाशबाट बम बर्साउने मात्र थिएन — साइबर युद्धको इतिहासमै सबैभन्दा ठूलो डिजिटल हमला पनि सँगै चलेको थियो ।
इजरायलको युनिट ८२०० ले इरानको इन्टरनेटलाई लगभग पूर्ण रूपमा ‘ब्ल्याक आउट’ बनाइदियो । सरकार, सैन्य कमान्ड, मिसाइल प्रणाली र सञ्चार नेटवर्क ठप्प । इरानका नेता र सेनाले आफ्नै देशभित्र अन्धकारमा परे ।
ट्राफिक क्यामेराबाट खमेनीको ‘प्याटर्न अफ लाइफ’
इजरायलले वर्षौंदेखि तेहरानका सबै ट्राफिक क्यामेरा ह्याक गरेको रहस्य अहिले खुलेको छ । युनिट ८२०० ले क्यामेरा, स्याटेलाइट, मोबाइल इंटरसेप्ट र मानव इन्टेलिजेन्सलाई एआई मार्फत जोडेर आयतोल्लाह अली खमेनी र IRGC कमान्डरहरूको ‘दैनिक जीवनको ढाँचा’ तयार पारेको थियो ।
एउटा रिपोर्ट अनुसार, यही डाटाबाट इजरायलले खमेनीको गोप्य अन्डरग्राउन्ड बंकरमा सटीक हवाई हमला गरेको थियो ।
अर्को झट्का : इरानका ५० लाखभन्दा बढी मानिसले प्रयोग गर्ने लोकप्रिय प्रेयर एप ‘BadeSaba’ ह्याक भयो । एप खोल्ने बित्तिकै इरानीहरूलाई सन्देश देखापर्यो — “यो क्रूर शासनले निर्दोषको रगत बगाएको छ । जसले यस्तो शासनको रक्षा गर्छ, उसलाई माफी दिंइदैन ।”
यो साइबर हमला र मनोवैज्ञानिक युद्धको संयोजन थियो ।
युनिट ८२०० : विश्वको सबैभन्दा खतरनाक युनिट
इजरायली सेनाको युनिट ८२०० लाई ‘डिजिटल मोसाद’ पनि भनिन्छ । यो युनिटले Stuxnet जस्तो विश्वकै पहिलो साइबर हतियार बनाएर इरानको Natanz न्यूक्लियर प्लान्टका सयौं सेन्ट्रीफ्युज नष्ट गरेको थियो ।
आज यो युनिटले एआई, क्वान्टम टेक्नोलोजी र क्लाउड युद्धमा अग्रणी छ । यसबाट निस्किएका पूर्व सदस्यहरूले विश्वका ठूला साइबर कम्पनीहरू (Check Point, NSO Group, Wiz आदि) स्थापना गरेका छन् ।
२०२५ मा २६ हजार आक्रमणको सामना
इजरायल नेशनल साइबर डाइरेक्टोरेट (INCD) ले जनाएअनुसार सन् २०२५ मा मात्र इजरायलमाथि २६ हजारभन्दा बढी साइबर आक्रमण भए । तर अधिकांश असफल भए ।
इजरायलले रक्षा र आक्रमण दुवैमा सन्तुलन कायम गरेको छ । ऊ निरन्तर ‘Campaign Between the Wars’ नीति अन्तर्गत शान्ति अवस्थामै शत्रुको साइबर पूर्वाधार कमजोर पारिरहेको छ ।
साइबर स्टार्टअपको साम्राज्य
इजरायलमा ६०० भन्दा बढी सक्रिय साइबर सुरक्षा कम्पनी छन् । २०२५ मा यी कम्पनीले ८ अर्ब २७ करोड डलरभन्दा बढी लगानी आकर्षित गरे । सानो देश भए पनि इजरायल साइबर सुरक्षा निर्यातमा विश्वमा अग्रणी छ ।
तर खतरा पनि उत्तिकै
इजरायल सबैभन्दा बढी लक्षित देश हो । इरान, रूस र चीन समर्थित समूहले निरन्तर आक्रमण गरिरहेका छन् । युद्ध युगमा साइबर युद्ध अझ घातक बन्दै गएको छ ।
इजरायलको सन्देश स्पष्ट छ — अब युद्ध केवल भूमि, आकाश र समुद्रमा मात्र हुँदैन । यो कोड र स्क्रिनमा पनि लडिन्छ । र इजरायलले यो नयाँ युद्धमा आफूलाई ‘अजेय’ बनाएको छ ।
(विशेष रिपोर्ट : Times of Israel, Financial Times, CSIS, Jerusalem Post, Reuters लगायत २०२६ का रिपोर्टमा आधारित)








प्रतिक्रिया दिनुहोस्